Addis Ethiopia Weblog

Ethiopia's World / የኢትዮጵያ ዓለም

  • February 2009
    M T W T F S S
     1
    2345678
    9101112131415
    16171819202122
    232425262728  
  • Archives

  • Categories

  • Recent Posts

The Third Temple — Cause For The 3rd World War?

Posted by addisethiopia / አዲስ ኢትዮጵያ on February 1, 2009

 

 

 

 

ምድረ ሞሪያ

 

በሀገረ እስራኤል በከፍተኛ ወታደራዊ ጥበቃ ሥር ከሚገኙት ቅዱሳት መካናት አንዱ፦ የሞሪያ ምድር ነው። ጥንት የሰሎሞን ቤተ መቅደስ ታንጾበት የነበረ ሲሆን ዛሬ ግን ሁለት የእስላም መስጊዶች ቆመውበታል። ቦታው በአይሁድም ሆነ በእስላሞች ዘንድ ልዩ ትኩረት የተሰጠው ነው። በአይሁድ ዘንድ ይህ ቦታ የመሠረት ድንጋይ የተጣለበት፡ አብርሃም ልጁ ይስሐቅን ለመስዋዕትነት ያቀረበበት፡ ንጉሥ ሰሎሞን የእግዚአብሔርን ቤተ መቅደስ ያነጸበት፡ ባጠቃላይ የእምነታቸው የመሠረት ድንጋይ የተጣለበት መሆኑ ሲታመን፡ በእስላሞች ዘንድ ደግሞ ነብያቸው መሐመድ በሌሊት ተጉዞ ወደ ሰማይ ተነጥቆ የተመለሰበት ቦታ ነው ተብሎ ስለሚታመን ከመካና ከመዲና ቀጥሎ ሦስተኛው ቅዱስ ቦታቸው መሆኑን አበክረው ይናገራሉ።

 

ምድረ ሞሪያ ለሦስተኛው የዓለም ጦርነት መንሥዔ ይሆናል ተብሎ በብዙዎች ዘንድ ግምት የተሰጠው ቁልፍ ቦታ ነው። የጥንት ባለይዞታዎች እንደሆኑ በሚያምኑና የይገባኛል ጥያቄ በሚያቀርቡት አጥባቂ አይሁዶችና በአሁን ጊዜ ቦታውን በይዞታነት ይዘው ባሉት በእስላሞች ዘንድ ፍጥጫ ያለ ሲሆን፡ የአይሁድ አጥባቂዎች በቦታው ላይ ሦስተኛው ቤተ መቅደሳቸው መሠራቱ የግድ ነው የሚል አቋም ስላላቸው በቦታው ላይ የታነጹትን መስጊዶች ለማጥፋት አልመው ሳይሳካላቸው በእስራኤል የጸጥታ አስከባሪዎች ቁጥጥር ስር ሊውሉ ችለዋል።

 

140,000 / አንድ መቶ ዐርባ ሺህ ካሬ ሜትር ስፋት እንዳለው የሚነገርለት ይህ አወዛጋቢ ቦታ በእስላሞች ይዞታ ሥር ያለ ሲሆን በስተቀኝ በደቡብ በኩል ኤል አቅሳ” (El Aqsa Mosque) የሚባለው መስጊድ፡ እንዲሁም በጥንቱ የሰሎሞን ቤተ መቅደስ መሠረት ላይ እንደታነጸ የሚነገርለት የዑመር ከሊፋ መስጊድወይም የድንጋይ ጉልላት (Dom of the Rock) በላዩ ላይ ታንጸው ከኢየሩሳሌም በአንጻር ባለው በደብረ ዘይት ተራራ ላይ ቆሞ የደሮዋን ኢየሩሳሌም ለሚቃኝ ሁሉ ከሁሉም ነገር ጎልተው ይታያሉ።

 

የክርስትና፡ የእስልምናና የአይሁድ እምነት ተከታዮች ሁሉ የዚህን ቦታ ቅድስና አምነው የተቀበሉት ሲሆን በአጥባቂ አይሁዶች ዘንድ ሦስተኛው ቤተ መቅደስ ከዚህ ቦታ ውጭ በሌላ በየትም ቦታ አይሠራም የሚል አቋም በመኖሩ ቦታው፦ የውጥረትና የሥጋት ቦታ ሆኗል።

 

የቦታው ጥንተ ታሪክ

 

የሠራዊት ጌታ እግዚአብሔር የሚመሰገንበት ቤተ መቅደስ እንዲሠሩለት እስራኤልን ባዘዛቸው መሠረት ወደ ተስፋ ሀገራቸው ለመግባት በጉዞ ላይ ሳሉ በሲና በረሐ ለእግዚአብሔር ታቦት ማደሪያ የሚሆን ድንኳን ካሰፈራቸው ራቅ አድርገው ተከሉ። ይኸውም የመገናኛ ድንኳን የተባለው የመጀመሪያው ቤተ መቅደስ ነው። እግዚአብሔርን የፈለገ ሁሉ ከሰፈር ውጭ ወዳለው ወደ መገናኛው ድንኳን በመውጣት ከእግዚአብሔር ጋር ይገናኝ ነበር። በድንኳኑም ደጃፍ ይቆም ነበር። እግዚአብሔርም ሙሴን ይናገረው ነበር። ሕዝቡም ሁሉ ተነሥቶ እያንዳንዱ በድንኳኑ ደጃፍ ይሰግድ ነበር።

 

ከሙሴ ሞት በኋላ እስራኤልን የመምራቱ ኃላፊነት የወደቀው በነዌ ልጅ በኢያሱ ትከሻ ላይ ስለነበር ኢያሱ እስራኤልን እየመራ ወደ ተስፋይቱ ምድር በገቡ ጊዜ የእግዚአብሔር የቃል ኪዳኑ ታቦት ማደሪያ የሆነው ድንኳን በሴሎ ተተከለ። በካህኑ በዔሊ ዘመን እስራኤል ከፍልስጥኤማውያን ጋር ባደረጉት ፍልሚያ አራት ሺህ የሚያህሉ የእስራኤል ሠራዊት ስለተገደለ ዛሬ እግዚአብሔር በፍልስጥኤማውያን ፊት ስለምን መታን በመካከላችን እንዲሄድ ከጠላቶቻችንም እጅ እንዲያድነን የእግዚአብሔርን የቃል ኪዳኑን ታቦት ከሴሎ እናምጣበማለት ታቦተ ጽዮንን ይዘው ቢዘምቱም እግዚአብሔር አዝኖባቸዋልና ድል ሆኑ የእግዚአብሔርም ታቦት በፍልስጥኤማውያን ተማረከች።

 

ለሰባት ወራት በፍልስጥኤማውያን መንደር በምርኮ የቆየችው ታቦተ ጽዮን በፍልስጥኤማውያን ላይ መቅሰፍት በማምጣትዋ የፍልስጤማውያን ሽማግሌዎች መክረው እንደ ካሳ ይሆን ዘንድ ከአምስት የወርቅ እባጮችና ከአምስት የወርቅ አይጦች ጋር አድርገው በሁለት ላሞች በሚጎተት ሠረገላ ታቦተ ጽዮንን ጭነው ወደ እስራኤል መንደር ሰደዱአት። ታቦተ ጽዮንን የያዘው ሠረገላ በቤት ሳሚሳዊው በኢያሱ እርሻ በነበረ አንድ ትልቅ ድንጋይ ላይ ቆመ። የቤት ሳሚስ ሰዎችም ሳይገባቸው ወደ እግዚአብሔር ታቦት በድፍረት ቀርበው ወደ ውስጥ በማየታቸው እግዚአብሔር በመቅሰፍት መታቸው። በዚህ ጊዜ የእግዚአብሔር መቅሰፍት ይከለክልላቸው ዘንድ በቂርያት ይዓሪም ወደ ተቀመጡት ሰዎች መልእክተኛ ልከው ፍልስጥኤማውያን የእግዚአብሔርን ታቦት መመለሳቸውንና መጥተውም እንዲወስዱ ነገሩአቸው። የቂርያት ይዓሪም ሰዎች መጥተው የእግዚአብሔርን ታቦት አወጡ። በኮረብታውም ላይ ወዳለው ወደ አሚናዳብ ቤት አገቡት፤፡ ለሃያ ዓመት ያህል የአሚናዳብ ቤት የእግዚአብሔር ታቦት ማደሪያ ቤተ መቅደስ ሆኖ ቆየ።

 

ቅድመ ልደተ ክርስቶስ አንድ ሺህ ዘመን ቀደም ብሎ የእሴይ ልጅ ዳዊት በእስራኤል ላይ በነገሠ ጊዜ የእግዚአብሔርን ታቦት ከአሚናዳብ ቤት አስመጥቶ በጌት ሰው በአቢደራ ቤት ለሦስት ወር ያህል ተቀመጠ። እግዚአብሔርም አቢደራንና ቤቱን ሁሉ ባረከ። ዳዊትም እግዚአብሔር የአቢደራን ቤት ቢበረከት እንደሞላው በሰማ ጊዜ የእግዚአበሔር ታቦት ወደ ገዛ ከተማው ወደ ደብረ ጽዮን በክብር አስመጣው። ንጉሥ ዳዊት የእግዚአብሔር ታቦት ማደሪያ የሚሆን ቋሚ ቤተ መቅደስ ሊኖር እንደሚገባ እግዚአብሔር አሳስቦት ለእግዚአብሔር ታቦት ማደሪያ የሚሆን ቤተ መቅደስ ለመሥራት ወሰነ።

 

ኢየሩሳሌምን ያቀናት መልከጼዴቅ እንደሆነ ይነገራል። ይህቺ ከተማ ከጥንት ጀምሮ በእግዚአብሔር የተመረጠች ከተማ ናት። ንጉሥ ዳዊት ኢየሩሳሌምን ከኢያቡሳውያን እጅ አስለቅቆ ከያዘ በኋላ ለእግዚአብሔር መስዋዕትን የሚሰዋበትና ለታቦተ ጽዮን ማደሪያ የሚሆን ቤተ መቅደስን ይሠራበት ዘንድ በኢየሩሳሌም ውስጥ የሚገኘውን የሞሪያን ተራራ ከኢያቡሳዊው ኦርናን በስድስት መቶ ስቅል /ሸክል/ ወርቅ ገዛው። በሕይወተ ሥጋ እያለም ለቤተ መቅደሱ መሥሪያ የሚሆኑ የግንባታ ዕቃዎችን፡ እንዲሁም ባለሙያዎችን ጥሬ ገንዘብ ሁሉ አሰባስቦ ነበር። ዳሩ ግን ቤተ መቅደሱን ይሠራ ዘንድ በእግዚአብሔር የተመረጠው ልጁ ሰሎሞን በመሆኑ ልጁ ሰሎሞንን ጠርቶ ለእስራኤል አምላክ ለእግዚአብሔር ማለፊያ የሆነ ቤት እንዲሠራ አዘዘው። እሥራኤልንም በሁሉ ነገር እንዲራዱት አደራ አላቸው።

 

950 ዓመት ቅደመ ልደተ ክርስቶስ ንጉሥ ሰሎሞን እግዚአብሔር ለአባቱ ለዳዊት በተገለጠበት በሞሪያ ተራራ ዳዊት ባዘጋጀው ስፍራ፡ በኢያቡሳዊው በኦርና አውድማ በኢየሩሳሌም፡ በእግዚአብሔር እጅ ተጽፎ ለዳዊት በመጣለት ምሳሌ መሠረት የእግዚአብሔርን ቤት ሠራ ቤተ መቅደሱም እጅግ ታላቅና ድንቅ የሆነ ነበር። እግዚአብሔርም ሰሎሞን የሠራውን ቤተ መቅደስ እንዲህ ሲል ባረከ ለዘላለም ስሜ በዚያ ያድር ዘንድ ይህን የሠራኸውን ቤት ቀድሻለሁ ዓይኖቼና ልቤም በዘመኑ ሁሉ በዚያ ይሆናል

 

ከንጉሥ ሰሎሞን ሞት በኋላ መንግሥተ እስራኤል በሁለት ተከፈለ። የይሁዳና የብንያም ነገዶች በሰሎሞን ልጅ በሮብዓም አገዛዝ ሥር ሆነው ኢየሩሳሌምንና መቅደሱን እንደያዙ ሲቀሩ። የቀሩት አሥሩ ነገደ እስራኤል ግን ኢዮርብዓምን በላያቸው አንግሠው የመንግሥታቸውን ከተማ በሰማርያ አደረጉ። በዚህ ጊዜ ኢዮርብዓም መንግሥቱ እንዳይፈርስበት እስራኤልም በአምልኮ ምክንያት ወደ እየሩሳሌም ወደ ሰሎሞን መንግሥት እንዳይመለሱበት ብሎ ሁለት የወርቅ ጥጆች ሠርቶ አንዱን በ ዳንሁለተኛውን በ ቤትኤልበሁለቱ አገሮች ጠረፍ ላይ አቁሞ እስራኤልን ለነዚያ ምስሎች እንዲሰግዱ በማድረግ ከአምልኮተ እግዚአብሔር ለያቸው። ይህ አስከሆነበት ቀን ድረስ ግን እስራኤል ወደ ኢየሩሳሌም ወደ ቤተ መቅደሱ ይመጡ በዚያም አምልኮታቸውን ይፈጽሙ ነበር።

 

586 ዓመት ቅደመ ልደተ ክርስቶስ በሴደቅያስ ዘመነ መንግሥት የባቢሎን /የአሁኗ ኢራቅ/ ንጉሥ የነበረው ናቡከደነፆር ኢየሩሳሌምን ወረረ። በወረራወ የኢየሩሳሌም ከተማ ቅጽር በውስጥዋ ያሉ ቤቶች ፈረሱ፡ እንዲሁም ማለፊያ ሆኖ የተሠራው ቤተ መቅደስ በእሳት ተቃጠለ። በውስጡ ያሉት ነዋየ ቅድሳቱም በወራሪው ኃይል ተዘረፉ። አይሁድም ወደ ባቢሎን ተጋዙ።

 

ከሰባ ዓመት የግዞት ዘመን በኋላ የፋርስ / የአሁንዋ ኢራን/ ንጉሥ የነበረው ቂሮስ ባቢሎንን በወረረ ጊዜ በባቢሎን በግዞት ለነበሩት አይሁድ ነፃነትን ሰጣቸው። አይሁድም ወደ ኢየሩሳሌም ተመለሱ። በግምት ከአንድ መቶ ዓመት በኋላ በነህምያና በዕዝራ አነሳሽነት በዘሩባቤል አማካይነት አይሁድ በናቡከደነጻር ሠራዊት ፈርሶ የነበረውን ቤተ መቅደሳቸውን ለሁለተኛ ጊዜ አነጹት ከፊተኛው ይልቅ የዚህ የሁለተኛው ቤተ መቅደስ ክብር ይበልጣልበማለት የሠራዊት ጌታ እግዚአብሔር መናገሩን ነቢዩ ሐጌ ተናግሯል፡ ሁለተኛው ቤተ መቅደስ ከመጀመሪያው በአምስት ነገሮች እንደሚለይ በዕብራውያን መጽሐፍ በታልሙድ ተገልጿል። እነዚህ በመጀመሪያው ቤተ መቅደስ የነበሩ በኋለኛው ግን የሌሉ አምስቱ ነገሮች ታቦቱዩ፡ የሥርየት መክደኛው፡ ኪሩቤል፡ እሳቱ እንዲሁም ኡሪምና ቲሚም ናቸው።

 

ከትልቁ እስክንድር መነሳት በኋላ / 333 ዘመን ቅ../ ኢየሩሳሌምን የግሪኮች ሥልጣኔና ባሕል የወረራት ቢሆንም አይሁድ በመቅደሳቸው መስዋዕት ከማቅረብ አምልኮታቸውን በአግባቡ ከመፈጸም ያገዳቸው ሁኔታ እንዳልነበር ይነገራል። በአንጥያኮስ ዘመነ መንግሥት ግን (Emperor Antiochus Ephiphanes lV )ታላቅ ፈተና ገጥሟቸዋል። ራሱን በአምላክነት ላስቀመጠው አንጥያኮስ አይሁድ የአሣማ መስዋዕት በመቅደሳቸው እንዲሰዉ ተገደዋል። በዚህ የተነሣ የመቃብያን አመፅ ተቀሰቀሰ።

 

164 ዓመት ቅድመ ልደተ ክርስቶስ ግሪኮች ከኢየሩሳሌም ሲወጡ ሀሽሙኒያን (Hasmonean Dynasty Of Jewish)የተባለ የአይሁድ ነገዶች ሀገሪቱን ተረከቡ። እነዚህ ነገዶች በፓምፒ ሠራዊት አማካይነት ሀገሪቱ በ63 ...ክ በሮማውያን ቁጥጥር ሥር እስከዋለችበት ጊዜ ድረስ ሀገሪቱን አስተዳድረዋል።

 

33 ዓመት ቅ..ክ የሮማ ምክር ቤት /ሴኔት/ ለታላቁ ሄሮዶስ የንጉሥነት ማዕረግ እንዲሰጠው በወሰነው መሠረት ሄሮዶስ የይሁዳ ንጉሥ ሆነ። እርሱም አይሁድን ለማስደሰት ሲል በዘሩባቤል አማካይነት ተሠርቶ የነበረውን ሁለተኛውን ቤተ መቅደስ አስፋፍቶ አደሰው።

 

ከጌታ ልደት በኋ ከ66-70 .. ያለው ጊዜ ቭስፓስያንና ልጁ ቲቶ በአይሁድ ላይ ጠንካራ ክንዳቸውን ያሳረፈበት ወቅት ነበር። በአይሁድ ታሪክ ዘግናኝና አሰቃቂ ድርጊት የተፈጸመበት ጊዜ ሲሆን ሲፈርስ ሲሠራ የነበረው ቤተ መቅደስም ለአንዴና ለመጨረሻ ጊዜ የፈረሰበትና ታሪክ ሆኖ የቀረበት ክስተት ነው። በእግዚአብሔር መሲሕና በደቀመዛሙርቱ ላይ አይሁድ ለፈጸሙት ወደር የማይገኝለት ግፍ የተቀበሉት ፍርድ መሆኑን የቤተ ክርስቲያን ታሪክ ጸሐፊ የነበረው አውሳብዮስ ገልጿል።

 

አውሳብዮስ አይሁዳዊው ዮሴፍ (Josephus) በመጽሐፉ ላይ የገለጸውን መሠረት አድርጎ በጻፈው ላይ ከይሁዳ ምድር የተሰባሰቡ ከ3 ሚሊዮን ያላነሱ አይሁድ በኢየሩሳሌም ከትመው ነበር። ጦርነቱ ከመጀመሩ በፊት ክርስቲያኖች ስለ ኢየሩሳሌም ጥፋት አስቀድሞ የተነገረው ንግርት መፈጸሙ የማይቀር መሆኑን አምነው ከተማዋን ለቀው በዮርዳኖስ ማዶ ፔላ በምትባል መንደር ሠፍረው ስለነበር ከአሰቃቂው እልቂት ተርፈዋል።

 

አይሁድ የእየሩሳሌምን በሮች በመዝጋት የቲቶ ጦር ወደ ኢየሩሳሌም እንዳይገባ አደረጉ። ሮማውያንም ከተማዋን ከበው ወደ ከተማዋ ምግብ እንዳይገባ አደረጉ። ቀኑ እየገፋ በመጣ ቁጥር የእህል አቅርቦት ባለመኖሩና የነበረውም እያለቀ በመምጣቱ ረሀብ በኢየሩሳሌም ከትመው ባሉ አይሁድ ላይ ጥላውን ማጥላት ጀመረ። ቀለባቸውን የጨረሱ፡ ካልጨረሱት መንጠቅ፡ ጥቂት የሚበላ ያለው ከሌሎች ተሰውሮ በሩን ዘግቶ መብላት ተጀመረ። በቡድን የተደራጁ ዘራፊዎች ምግብ ይኖራል ብለው የሚጠረጥሩትን ቤት በር እየሰበሩ በመግባት የሚበላ ካገኙ ባለቤቱቹን ከመሬት ላይ ጥለው ምንም ሳያስቀሩ ዘርፈው ይሄዳሉ። ካጡ አውቀው የደበቁ ስለሚመስላቸው ከመሬት ላይ በመጣል ባለቤቶቹን ይረጋግጧቸዋል። አረጋውያን፡ ሕፃናት በእነርሱ ዘንድ ቦታ የላቸውም። ከአረጋውያን እጅና ከሕፃናት አፍ ሳይቀር ይነጥቁ ነበር። ይህ አልበቃ ብሏቸው በረሀቡ ምክንያት በሞቱና ሊሞቱ ከሚያጣጥሩት ላይ የለበሱትን ልብስ ገፈው ይወስዳሉ። አንዳንዶቹም የጎራዲያቸውን ስለታምነት በሟቾቹና በማጣጣር ላይ ባሉት ሰዎች ሰውነት ላይ በመሰንዘር ይፈትኑ ነበር።

 

በአንድ ሰው ቤት ውስጥ የሚበላ ነገር መኖሩና አለመኖሩ ይገመት የነበረው በሰውነቱ አቋም ነበር። የከሳና የገረጣ መራመድ ያቃተው ከሆነ ምንም የሌላውና ዕለተ ሞቱን የሚጠብቅ መሆኑ ታውቆ ማንም ትኩረት አይሰጠውም። ሰውነቱ ያልከሳና ጠንከር ያለ አቋም ካለው ግን የሚበላ ነገር በቤቱ ውስጥ እንደደበቀ ስለሚገመት የዚያን ሰው ቤት ሰብረው በመግባት ጓዳ ጎድጓዳውን ሁሉ ሳይቀር ይበረብራሉ።

 

ጥቂት የሚበላ ያላቸው ቤታቸውን ዘግተው ድምፃቸውን አጥፍተው ሳያበስሉ ጥሬውን ይመገቡ ነበር። ያበሰሉ እንደሆነ የምግቡ ጠረንና ጢሱ ለጎረቤቶቻቸውም ሆነ ለነኛ ዘራፊዎች እንዳያሳብቅባቸው በመስጋት። ቀን አልፎ ቀን ሲተካ የእህል ዘር ከከተማዋ እየጠፋ በመምጣቱ ረሀቡ እየከፋ መጣ። የረሀቡ መባበስ እናት ከልጅዋ አፍ፡ ልጅ ከአባቱ አፍ እንዲነጣጠቁ አደረገ።

 

ከዮርዳኖስ ማዶ ትኖር የነበረች ማርያም የተባለች ሴት ያደረገችውን ዘግናኝና አሰቃቂ ድርጊት አይሁዳዊው ዮሴፍ የገለጸውን አውሳብዮስ ጠቅሶ እንደጻፈው ይህቺ ሴት በቤተሰብዋም ሆነ በንብረትዋ የታወቀችና የተከበረች ነበር። እንደሌሎቹ አይሁድ እርስዋም ሀብት ንብረትዋን እንዲሁም ቀለብዋን ይዛ በኢየሩሳሌም ያሉ አይሁድን ተቀላቅላ ነበር። ሀብትና ንብረትዋን በተከበበችው ኢየሩሳሌም ላይ የሠለጠኑት ዘራፊዎች ዘርፈው ባዶ እጅዋን አስቀርዋት። በዙሪያ ያሉት ደግሞ ለእርስዋም ሆነ አብረዋት ላሉት ይበቃል ብላ የያዘችውን ቀለብ ተናጥቀዋት ይህቺ ሴት የሚላስ የሚቀመስ አጣች። ረሀብ አንጀትዋን ሲያሳውሰው በደረትዋ ላይ ጡትዋን ጎርሶ የተለጠፈውን ልጅዋን በእጅዋ ምንጭቅ አርጋ በመያዝ ዓይን ዓይኑን እያየች የረሀብ፡ የጦርነት፡ የጨካኞች ሰለባ የሆንከው ያልታደልከው ልጅ ልታደግህ አልቻልኩም። ህልውናችን በገዢዎቻችን በሮማውያን እጅ ያለ ነው፡ ረሀብ ነግሦብናል ነጣቀ ዘራፊዎች ደግሞ ከሁለቱ ብሰዋል። ስለዚህ ና እኔ እናትህ ብመግብህ ይሻላል ብላ የገዛ ልጅዋን አርዳ አወራርዳ ጠብሳ ግማሹን በልታ ቀሪውን ሸፍና አስቀመጠች። የጥብሱ መዓዛ የጠራቸው ነጣቂዎች ዘው ብለው በመግባት ያዘጋጀችውን ምግብ ካላሳየቻቸው በሰይፍ እንደሚቆራርጥዋት ቢዝቱባት የሸፈነችውን ቀሪውን ገልጣ በማሳየት የገዛ ልጅዋን አርዳ ጠብሳ እንደበላች በመግለጥ እነርሱም እንዲበሉ ጋበዘቻቸው። ይህን በሰሙ ጊዜ ባሉበት በድን ሀነው ቀሩ። እርሷም ከእናት የበለጠ ለልጅዋ የሚያዝን ማንም ሊኖር አይችልም። እኔ በልጄ ላይ ጨክኜ እርሱን ተመግቤያለሁና እናንተም ጥቂት አስቀርታችሁልኝ ሌላውን ብሉ በማለት ይበልጥ እንዲረበሹና በሁኔታው ተደናግጠው እየተንቀጠቀጡ ከቤትዋ እንዲወጡ አድርጓቸዋል።

 

ኢየሩሳሌም በየቤቱና በየመንገዱ እንደ ቅጠል በሚረግፉ ሰዎች አስከሬን ሽታ ታወደች። በመጀመሪያ ላይ የሟቾቹ ቁጥር አነስተኛና የሰውም ኃይል ያልደከመበት ጉልበቱ ያልዛለበት ጊዜ ስለነበረ በአግባቡ በተገቢው ቦታ መቅበር ጀምረው ነበር። ኋላ ላይ ግን የሟቹ ቁጥር በከፍተኛ ደረጃ ሲያሻቅብና ሰውም በረሀቡ ፅናት የተነሳ ኃይሉ ሲደክም ጉልበቱ ሲዝል እንደ ሥርዓቱ መቅበር ስላልተቻለ በግንቡ አሻግረው በትልቅ ጉድጓድ ውስጥ ይጥሉ ጀመረ።

 

ሮማውያን የኢየሩሳሌምን በሮች ቅጥርዋን ሰብረው ባይገቡ ከዚህ የከፋ ይደርስ እንደነበረ ዮሴፍ ወልደከርዮን ጠቅሷል። የቲቶ ሠራዊት በፊት የሚያጋጥሙትን በሰይፍ እየሰየፈ ኢየሩሳሌምን እጅ ባደረገ ጊዜ ታላቁን የአይሁድ ቤተ መቅደስ አቃጠለው፡ የጌታ ትንቢትም ተፈጸመ።

 

  • መድኃኒታችን ኢየሱስ ክርስቶስ በዘመነ ስብከቱ ይህ እንደሚሆን አስቀድሞ ተናግሮ ነበር።

 

ሲቀርብም ከተማይቱን አይቶ አለቀሰላት እንዲህ እያለ፦ ለሰላምሽ የሚሆነውን በዚህ ቀን አንቺስ ስንኳ ብታውቂ፡ አሁን ግን ከዓይንሽ ተሰውሯል። ወራት ይመጣብሻልና ጠላቶችሽም ቅጥር ይቀጥሩብሻል ይከቡሻልም በየበኩሉም ያስጨንቁሻል አንቺንም በአንቺም ውስጥ የሚኖሩትን ልጆችሽን ወደ ታች ይጥላሉ። በአንቺ ውስጥም ድንጋይ በድንጋይ ላይ አይተውም የመጎብኘትሽን ዘመን አላወቅሽምና

 

ኢየሩሳሌም ግን በጭፍራ ተከባ ስታዩ በዚያን ጊዜ ጥፋትዋ እንደቀረበ እወቁ የዚያን ጊዜ በይሁዳ ያሉ ወደ ተራራዎች ይሸሹ በመካከልዋም ያሉ ከእርስዋ ፈቀቅ ይበሉ፡ በገጠር ያሉም ወደ እርስዋ አይግቡ የተጻፈው ሁሉ እንዲፈጸም ይህ የበቀል ጊዜ ነውና። በዚያን ወራት ለእርጉዞችና ለሚያጠቡ ወዮላቸው ታላቅ ችግር በምድር ላይ በዚህም ሕዝብ ላይ ቁጣ ይሆናልና በሰይፍ ስለትም ይወድቃሉ ወደ አሕዛብ ሁሉም ይማረካሉ የአሕዛብም ዘመን እስኪፈጸም ድረስ ኢየሩሳሌም ለአሕዛብ የተረገጠች ትሆናለች[ሉቃ.2120-24]

 

ኢየሩሳሌም በቲቶ ሠራዊት ቅጥርዋ ከፈረሰ ቤተ መቅደሱም ከተቃጠለ ከስድሳ ዓመት በኋላ በአይሁድ የተመራ ሌላ ታላቅ ዓመፅ በመቀስቀሱ (Barkochba) የሮማ ጄነራል ሀደርያን ኢየሩሳሌምን ሜዳ አደረጋት። የአሕዛብ ከተማም አድርጎ መሠረታት። አይሁድም ወደ እርስዋ ገብተው እንዳይቆሙ ተከለከሉ። የሀገሪቱንም ስመ ፓሌስቲና ብሎ ሰየመ። አይሁድም በሚደርስባቸው መንገላታት በተጣለባቸው ከፍተኛ ቀረጥና በነፃነት እጦት ሀገሪቱን ለቀው ወደ ሌላ ሀገር መሰደድ ዕጣቸው ሆነ።

 

የመቅደሱ በመሰጊድ መተካት

 

እንደ ስምዋ (የሩሻሌም = በዕብራይስጥ፡ የሰላም ሀገር ማለት ነው) ሳይሆን በተቃራኒው፡ ከተቆረቆረችበት ጊዜ አንስቶ ጦርነትና ኹከት ያልተለያት ኢየሩሳሌም፡ አንዱ ሲያፈርሳት ሌላው ሲገነባት የኖረች ከተማ ከመሆንዋ በተጨማሪ የተለያዩ እምነቶች መናኸሪያም ነች።

 

በአራተኛው መቶ ክፍለ ዘመን በቆስጠንጢኖስ ዘመነ መንግሥት ክርስትና በመላው የሮም ኢምፓየር ብሔራዊ ሃይማኖት እንዲሆን በታወጀበት ጊዜ ኢየሩሳሌም በባዛንታይን መንግሥት ቁጥጥር ሥር ስለነበረች የክርስቲያኖች ከተማ ሆነች። በዚህ የተነሣ ጌታ በተወለደባት በቤተልሔም እንዲሁም በተሰቀለበት በጎልጎታ ታላላቅ አብያተ ክርስቲያናት በቆንስጠንጢኖስና በእናቱ በእሌኒ አማካይነት ተገነቡ።

 

637 .. ገደማ እስላሞች በዑመር መሪነት ኢየሩሳሌምን ወረሩ ለቀጣይ አራት መቶ ዓመታት ያህል ኢየሩሳሌም የእስላሞች ከተማ ሆነች። በዚህ ጊዜ የሰሎሞን ቤተ መቅደስ ታንጾበት የነበረው የሞሪያ ተራራ በእስላሞች ዘንድ ነቢያቸው ከዚህ ቦታ በመነሣት በመላእክት አማካይነት ታዋቂ የሌሊት ጉዧቸውን አድርገዋል ተብሎ ስለሚታመንና ቦታውም በኢየሩሳሌም ከታማ የሚገኝ በመሆኑ ኢየሩሳሌምን ቅዱስዋ ከተማ ኤል ቅዱስ” (ይህ ቃል ከ ግእዙ ቋንቋ የተወሰደ ነው) ብለው ሰየምዋት። በቅዱስዋ ከተማ በሚገኘው በሞሪያ ተራራ ላይም በ691 .. “የዑመር ከሊፋወይም የድንጋዩ ጉልላት (Dome of the Rock)የተባለውን መስጊድ፡ በ703 .. ደግሞ ኤል አቅሳየተባለውን መስጊድ አነጹ።

 

እነዚህ ሁለት መስጊዶች በሞሪያ ተራራ ላይ ያላግባብ ከታነጹ ከአንድ ሺህ ዓመት በላይ ሆኗቸዋል። ምንም እንኳን መንግሥት እስራኤል ከተመሠረተ ከ1948 .. በኋላ እስራኤል አሮጌዋን ኢየሩሳሌምን ከአረቦች እጅ በጦርነት አስለቅቃ የያዘች ቢሆንም ታሪካዊውና የሞሪያ ምድር ዛሬም በእስላሞች ይዞታ ሥር እንዳለ ነው።

 

የምዕራቡ ግድግዳ

 

ለአይሁዳ እምነት የማዕዘን ድንጋይ ከሆነው ቤተ መቅደስ ዛሬ ከአይሁዳውያን የቀረው ቅርስ ቢኖር ትልቁ ሄሮድስ ከክርስቶስ ልደት በፊት በ20 ዓመት በሁለተኛው ቤተ መቅደስ ዙሪያ አሳጥሮት ከነበረው ግድግዳ ሳይፈርስ የቀረው የምዕራቡ ክፍል ነው።

 

በእብራይስጥ ቋንቋ ከቴል ህማ አራቪ የሚባለው የሁለተኛው ቤተ መቅደስ አጥር ቅሪት የአይሁዳውያን ቅዱስ ቦታ ነው። የምዕራቡ ግድግዳአይሁድ ታሪካዊና ሃይማኖታዊ ቅርሳቸውን የሚያስታውሱበት የማንነታቸው መግለጫ ነው። ከየትኛውም ዓለም ወደ ኢየሩሳሌም የሚመጣ ይሁዲ ይህን ቦታ ሳይረግጥ፡ ግምቡን ሳይሳለም፡ የልቦናውን ፍላጎት በወረቀት ላይ አስፍሮ በግድግዳው ስንጥቅ ውስጥ ሳይከት ወደ መጣበት አይመለስም። በሮማውያን ዘመን እስራኤላውያን ወደዚህ ቦታ መግባት አይፈቀድላቸውም ነበር። በባዘንታይን ዘመን በዓመት አንድ ጊዜ እየመጡ ቤተ መቅደሱ የፈረሰበትን ዕለት በማሰብ ያከብሩ ነበር። የማልቀሻ ግንብ ብለውም ይጠሩታል። አይሁድ ከሮማውያን መንግሥት ጀምሮ ጥቃትና ውርደት በዝቶባቸው የአሕዛብ ነገሥታት ቀንበር ከብዶባቸው፡ መቅደሳቸው ፈርሶ፡ ሕዝባቸው ተበትኖ የኖረበትን ዘመናት እያስታወሱ የሚያለቅሱበት የሚጸልዩበት በመሆኑ ነው። ዳሩ ግን አይሁድ በዚህ ተጽናንተው ሦስተኛውን ቤተ መቅደሳቸውን በቀደመው ቦታ በሞሪያ ተራራ ላይ ሳያንጹ ይቀሩ ይሆን? የሚለው ለብዙዎች መልስ የሚያሻው ጥያቄ ቢሆንም አክራሪ አይሁድ ግን ሦስተኛው ቤተ መቅደስ በጥንታዊውና በተመረጠለት በሞሪያ ምድር መሠራት እንዳለበት ያምናሉ። ይህ ደግሞ ከመሲሁ መምጣት ጋር የተያያዘ በመሆኑ በእነርሱ ዘንድ አይቀሬ ነው።

 

መሲሕ በስተምሥራቅ በኩል በጊቴሴማኒ አድርጎ ፈለገ ቄድሮንን አቋርጦ፡ ወርቃማውን በር(ወርቃማዊ በር ከኢየሩሳሌም ስምንቱ በሮች አንዱና ጥንት ቤተ መቅደሱ አሁን ደግሞ አል አቅሳ መስጊድ በምሥራቅ በኩል በሚገኝበት ያለ ነው። ይህ በርኢ በ1530 .. በቱርኮች በመዳፈኑ እስከዛሬ ድረስ እንደተዘጋ ነው። ጌታችንና መድኃኒታችን ኢየሱስ ክርስቶስ በአህያዋና በወርንጫዋ ላይ ተቀምጦ በሕዝቡ ታጅቦ ሆሳዕና ለዳዊት ልጅሆሳዕና በአርያምእያሉለት ወደ ኢየሩሳሌም ወደ መቅደሱ የገባው በዚህ በር እንደነበር ይነገራል።)ከፍቶ ወደ መቅደሱ በመግባት መስዋዕትን ያቀርባል ብለው ተስፋ ስለሚያደርጉ ሦሰተኛው ቤተ መቅደስ ከጥንታዊው ቤተ መቅደስ ቦታ ውጭ በሌላ በየትም ቦታ እንዲታነጽ እንደማይሹ የታወቀ ነው።

 

በአንዳንድ ይሁዲዎች ዘንድ ይህ በር እስከ መሢሑ መምጫ ቀን እንደተዘጋ ይኖራል የሚከፈተው እርሱ ነው የሚል እምነት ይንጸባረቃል። ከዚህ በር አንጻር ፈለገ ቄድሮንን ተሻግሮ የአይሁድ መካነ መቃብር ይገኛል። በዚህ የመቃብር ቦታ ለመቀበር በእስራኤልም ሆነ ከእስራኤል ውጭ ያሉ አይሁዶች ከፍተኛ ጉጉትና ምኞት ያላቸው ሲሆን የዚህ ምክንያት ደግሞ መሢሑ ሲመጣ ግንባር ቀደም የበረከቱ ተሳታፊ ለመሆን የታለመ ይመስላል።

 

ሦስተኛው ቤተ መቅደስ

 

በእስካሁኑ የአይሁድ ታሪክ ሁለት ቤተ መቅደሶች ታንጸው እንደነበርና በተለያየ የታሪክ አጋጣሚ መፍረሳቸውን ቀደም ሲል ተገልጧል። የቀደሙት ሁለቱ ቤተ መቅደሶች የታነጹት በታሪካዊው የሞሪያ ምድር ነበር። እንደ አይሁድ እምነትም ሆነ እንደ መጽሐፍ ቅዱስ አስተምህሮም ሦስተኛው ቤተ መቅደስ መሠራቱ የማይቀር ነው የሚሉ ወገኖች በርካታ ናቸው። ሐዋርያው ቅዱስ ጳውሎስ እኔ እግዚአብሔር ነኝ ብሎ አዋጅ እየነገረ በእግዚአብሔር ቤተ መቅደሱ በሐሣዌ መሢሕ ዘመን ስለሚታነጽ ነው በማለት የሐዋርያውን አነጋገር ዋቢ አድርገው የሚያቀርቡ ሊቃውንት የመኖራቸውን ያህል ቤተ መቅደስ ያላት ኢየሩሳሌምን ነውበማለት የቤተ መቅደሱን መታነጽ ጉዳይ ችላ የሚሉም አሉ።

 

በአይሁድ ዘንድ ግን የሦስተኛው ቤተ መቅደስ መታነጽ ሃይማኖታዊ ጉዳይ ስለሆነ ጥያቄ ውስጥ የሚገባ አይደለም። አይቀሬ ነው። የሦስተኛው ቤተ መቅደስ መታነጽ ከዛሬ 2500 ዓመት በፊት ከአይሁድ ሕዝብ የተቋረጠው የመለኮት መገለጥ ዳግም የሚመለስበት ነው ተብሎ ይታመናል። የእግዚአብሔር መገለጥ በነቢያትና ከእነርሱ በፊት በነበሩ ቅዱሳን ዘመን በሕዝቡ መካከል ይደረግ ነበር። አሥራ ሦስቱ የዕብራውያን ነቢያት ንጉሥ ዳዊትን ጨምሮ መለኮታዊው ግልጸት በመሢሑ ዘመን ሦስተኛው ቤተ መቅደስ በሚታነጽበት ጊዜ ዳግመኛ በሕዝቡ መካከል እንደሚሆን መናገራቸውን በአይሁድ ዘንድ በስፋት የሚነገር ስለሆነ የሦስተኛው ቤተ መቅደስ መታነጽ የእምነታቸው የማዕዘን ድንጋይ ነው።

 

የእስራኤል የቀደመ ክብርና ሞገስ የሚመለሰው በመሢሑ ዘመን ሦስተኛው ቤተ መቅደስ በታነጸ ጊዜ መሆኑንና በዚህ ጊዜ ጉባኤያቸው ጸሎታቸው መስዋዕታቸው ሁሉ ቅድመ እግዚአብሔር የሚደርስበት መለኮታዊው ኃይል በመካከላቸው የሚገኝበት እንደሆነ ያምናሉ።

 

ዓለማችን ከጦርነት አባዜ ታላቅ የሰላም አየር የሚነፍሰው እንደ አይሁድ እምነት ሦስተኛው ቤተ መቅደስ ሲታነጽ ብቻ ነው። በዚያን ጊዜ ከምድር የተሰወረው የእግዚአብሔር መገለጥ (God’s Shechinah) ይሆናል።

 

ለሦስተኛው ቤተ መቅደስ መሠራት ጥርጊያ መንገድን ለማዘጋጀት በማሰብ Shechinah Third Temple, Inc” የተባለ በትርፍ ላይ ያልተመሠረተ ድርጅት ለዓለም ሁሉ ለማስገንዘብ የግንዝቤ የማስጨበጥ ተልዕኮን አንግቦ እንደተነሣ በመግለጽ ለዚህ በጎ ዓላማ መሳካት ፍላጉት ያላቸው ሁሉ እጃቸውን በመዘርጋት የገንዘብ ድጋፍ እንዲያደርጉለት በኢንተርኔት ባሰራጨው ጽሑፍ ገልጾአል።

 

ከላይ እንደተገለጸው በይሁዲ እምነት ተከታዮች ዘንድ የሦስተኛው ቤተ መቅደስ መሠራት ጉዳይ ለድርድር የማይቀርብ ሃይማኖታዊ ግዴታ ነው። አይሁድ ከዘመናት በፊት ከእነርሱ የራቃቸው መለኮታዊ ምሕረት ዳግም ይመለስላቸው ዘንድ የዚህ በረከት መግለጫ የሚሆነው ቤተ መቅደስ መሠራት እንዳለባት ማመናቸው ዓለምን የሚያስጨንቅ ጉዳይ ለምን ሆነ? የሚለው ቁልፍ ጥያቄ ነው።

 

በአይሁድ ታሪክ ቤተ መቅደስ ማነጻቸው እንግዳና አዲስ ነገር አለመሆኑ የታወቀ ነው። የቀደሙት ሁለት ቤተ መቅደሶች የታነጹት በአንድ ቦታ ነው። ይህ ቦታ ደግሞ ከዚህ በፊት እንደተገለጸው የአይሁድም ሆነ የእስላሞች ቅዱስ ቦታ ነው። በአይሁድ ዘንድ ሦስተኛው ቤተ መቅደስ የቀደሙት ሁለቱ አብያተ መቅደሳት በታነጹበት ካልሆነ በሌላ በየትም ቦታ መታነጽ እንደሌለበት ይታመናል። እንደ እምነታቸው እንዳይሆን ደግሞ በታሪክ አጋጣሚ በቦታው ላይ እስላሞች ሁለት ታላላቅ መስጊዶችን ገንብተውበታል። ቦታውንም በይዞታነት ይዘውት ያሉት እስላሞች ናቸው። ይህ አጣብቂኝ ሁኔታ ነው የሦስተኛው ቤተ መቅደስ መታነጽ ጉዳይን የዓለም መነጋገሪያ ያደረገው።

 

አጥባቂ አይሁዶች በቦታው ላይ ያሉትን መስጊዶች በማፍረስና ሦስተኛው ቤተ መቅደስን በቦታው ቆሞ ለማየት ካላቸው ጉጉት የተነሣ በቦታው ላይ ተደጋጋሚ የጥፋት ሙከራ ለማድረግ አሲረው ሳይሳካላቸው በቁጥጥር ስር ውለዋል። በሌላ በኩል የሦስተኛው ቤተ መቅደስን መሠራት ጉዳይ ያዘገየው እስራኤል በግዛትነት በያዘችው በኢየሩሳሌም ባለው በሞሪያም ተራራ የተሠሩት የመስጊዶቹ ጉዳይ ብቻ ሳይሆን ከመነሻው የመጀመሪያውን ቤተ መቅደስ ንጉሥ ዳዊት ሊሠራ ሲያስብ የእግዚአብሔር የቃል ኪዳኑ ታቦት ከአንዱ ቤት ወደ ሌላው ቤት መንከራተትዋ አሳዝኖት ለቃል ኪዳንዋ ታቦት ማደሪያ (ማረፊያ)ይሆን ዘንድ በመሆኑ ቤተ መቅደስ ከመሥራት ለጊዜው ቸል እንዲሉ ያደረጋቸው የቃል ኪዳንዋ ታቦት ደብዛዋ መጥፋትና ያለችበትን ቦታ አለማወቅ ነው። ዳሩ ግን የቃል ኪዳንዋ ታቦት እጃቸው ከገባች ሦስተኛውን ቤተ መቅደስ ስጋት በነገሠበት በሞሪያ ተራራ ላይ ለመሥራት የሚያግዳቸው ኃይል የሚኖር አይመስለም።

 

ለሦስተኛው ቤተ መቅደስ መታነጽ የታቦተ ጽዮን መገኘት ወሳኝ ጉዳይ ከሆነ የቤተ መቅደሱ ግንባታ በአወንታዊም ሆነ በአሉታዊ መንገድ የሚነካቸው ወገኖች ሁሉ የቃል ኪዳንዋ ታቦት ጉዳይ ትኩረታቸው እንደሚሆን ማንም ተራ ሰው የሚገምተው ነገር ነው።

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

3 Responses to “The Third Temple — Cause For The 3rd World War?”

  1. Betemariam Teshome said

    hi its good to see such a thing ,i am the writer of the book in title the third temple(soseteghae bete mekdes i think we can help each other.keep in touch
    betemariam

    • rabin said

      hi betemariam good to see you , i read your book so many times but it is hard for me to say it is a novel , i hope you know so many things about the matter but you are reserved to tell us real thing you know ,that’s why you say your book is a novel , it is a wonder full and a must read book ,you have to think of translation in English .
      really good to see such book from Ethiopian writer. it has to be translated so that the rest of the world can see how smart we Ethiopians are. finally ARE YOU JIW ???
      God bless

      • Betemariam Teshome said

        hi rabin
        i want to say thanx for your comment . my book is a novel , but you know a novel is a reflection ( artistic way of representation ) of real things happening in the real world i hope you know what i mean . i was thinking of translation
        ,bur i was so busy on some other works and my second book ” i am not a jiw” ,but i promise i will do the translation .
        finally I AM AN ETHIOPIAN !!!!!!
        good to see you brother

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

 
%d bloggers like this: